The temple in Quang Ninh worships the water vendor during the battle on the Bach Dang River

Khu di tích Quốc gia đặc biệt Bạch Đằng là một quần thể bao gồm 10 điểm di tích của tỉnh Quảng Ninh, nằm ở tả ngạn sông Bạch Đằng, nay thuộc địa bàn các phường Quảng Yên (gồm miếu Vua Bà, Bến đò cổ, đền Trần, bãi cọc Yên Giang và đình Yên Giang); phường Phong Cốc (bãi cọc Đồng Vạn muối, Đồng Má ngựa, đền Trung Cốc); phường Liên Hoà (đình Trung Bản); phường Uông Bí (đình Đền Công). Đây là các di tích ghi dấu ấn chiến công oanh liệt của Vương triều Trần trong chiến thắng quân xâm lược quân Nguyên Mông trên dòng sông Bạch Đằng lịch sử năm 1288. Đền Trần Hưng Đạo và miếu Vua Bà nằm trong quần thể di tích Quốc gia đặc biệt Bạch Đằng. Ảnh: Nguyễn Huệ

Bach Dang Special National Relic Site is a complex including 10 relic sites of Quang Ninh province, located on the left bank of the Bach Dang River, now belonging to Quang Yen wards (including Vua Ba Temple, ancient ferry wharf, Tran Temple, Yen Giang pile yard and Yen Giang communal house); Phong Coc ward (Dong Van muoi pile yard, Dong Ma Ngua, Trung Coc Temple); Lien Hoa ward (Trung Ban communal house); Uong Bi ward (Den Cong communal house). These are relics marking the glorious victories of the Tran Dynasty in the victory over the Mongol invaders on the historical Bach Dang River in 1288. Tran Hung Dao Temple and Vua Ba Temple are located in the Bach Dang Special National Relic Site complex. Photo: Nguyen Hue

Từ miếu Vua Bà nhìn ra dòng sông Bạch Đằng lịch sử. Nơi đây, năm xưa là Bến đò Rừng. Tương truyền, bên cây quếch cổ trên bến đò có bà bán hàng nước phục vụ khách hàng qua sông. Ảnh: Nguyễn Huệ

From the Vua Ba temple, you can see the historic Bach Dang River. This place was once the forest ferry wharf. Legend has it that by the ancient Quach tree on the ferry wharf, there was a woman selling drinks to serve customers crossing the river. Photo: Nguyen Hue

Vào khoảng đầu năm Mậu Tý 1299, Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn đã đến bến đò này nghiên cứu địa hình, chuẩn bị thế trận tiêu diệt đạo thuỷ binh quân xâm lược Nguyên Mông. Tại đây, Hưng Đạo Vương đã được bà bán hàng nước thưa tỉ mỉ, chính xác lịch con nước và địa thế dòng sông, giúp bố trí trận địa cọc và chọn thời điểm quyết chiến. Ảnh: Nguyễn Huệ

Around the beginning of Mau Ty year 1288, Hung Dao Dai Vuong Tran Quoc Tuan came to this ferry wharf to study the terrain, preparing a battle formation to destroy the naval army of Nguyen Mong invaders. Here, Hung Dao Vuong was meticulously and accurately informed by the water vendor about the water schedule and river terrain, helping to arrange pile battle positions and choose the decisive battle time. Photo: Nguyen Hue

The Bach Dang battle was a great victory, Hung Dao Vuong returned to the ferry wharf to find her to thank her but could not find her, only saw a pile of termites spread out very loudly where she was sitting. Admiring her patriotism, Hung Dao Vuong reported to King Tran to appoint her as "Queen Ba" and ordered the construction of a temple to worship her at the place where she sold goods next to this acacia tree. Photo: Nguyen Hue

Tượng Vua Bà được đặt thờ trong hậu cung của miếu. Ảnh: Nguyễn Huệ

Every year, this place still attracts many pilgrims to worship, listening to the story of the water vendor who helped Tran Hung Dao fight the Mongol invaders. The Queen Ba statue is placed in the sanctuary of the temple. Photo: Nguyen Hue

Nhà bái đường có diện tích khoảng 80m2. Gian giữa nhà bái đường là tượng tam toà, thánh mẫu. Ảnh: Nguyễn Huệ

The worship hall has an area of about 80m2. The middle compartment of the worship hall is a statue of Tam Toa, the Holy Mother. Photo: Nguyen Hue

Trải qua những thăng trầm của lịch sử, cây quếch cổ hơn 700 năm tuổi vẫn nằm bên dòng sông Bạch Đằng cạnh Miếu Vua Bà, Đền Trần Hưng Đạo, chứng tích còn lại cho giai thoại bà bán hàng nước giúp Trần Hưng Đạo chiến thắng quân Nguyên Mông. Ảnh: Nguyễn Huệ

Through the ups and downs of history, the ancient *quếch* tree, over 700 years old, is still located by the Bach Dang River next to Vua Ba Temple, Tran Hung Dao Temple, a testament left for the anecdote that she sold water to help Tran Hung Dao defeat the Mongol Yuan army. Photo: Nguyen Hue

Những dải lụa may mắn được du khách viết điều ước vào rồi treo trên cây ngay trước miếu Vua Bà. Ảnh: Nguyễn Huệ

Lucky silk strips are written wishes by tourists and then hung on trees right in front of Vua Ba Temple. Photo: Nguyen Hue

Lễ hội miếu vua Bà cùng diễn ra vào ngày 8/3 âm lịch với lễ hội đền Trần Hưng Đạo. Hàng năm, nơi đây vẫn thu hút rất nhiều khách thập phương về chiêm bái, nghe kể chuyện bà bán hàng nước giúp Trần Hưng Đạo đánh giặc Nguyên Mông. Anh Bùi Xuân Thuỷ (phường Nam Triệu, Hải Phòng) cho biết, mỗi dịp mùng 1 Tết Nguyên đán, anh lại cùng gia đình đến đền Trần Hưng Đạo, miếu Vua Bà, bến đò Rừng cổ để chiêm bái, vãn cảnh.

Mr. Bui Xuan Thuy (Nam Trieu ward, Hai Phong) said that every Lunar New Year, he and his family go to Tran Hung Dao Temple, Vua Ba Temple, and the ancient forest ferry wharf to worship and sightsee. Photo: Nguyen Hue